foto's mozaïekproject
basiscursus
Haarlem, 9 maart 2006
Voortgang mozaïekproject Meerwijk-Centrum
Projectleider: Marina Hendriks, voorzitter MCS
Uitvoerend kunstenares: Annemarie Sybrandy, mozaïek Heemstede
Partners: Hannie van Schie, schoolhoofd basisschool De Piramide
Lucy Vos, schoolhoofd basisschool De Meer
Joke Kuipers, opbouwwerk moedercentrum De Mallemolen
Mevrouw Marjolein Huijser heeft zich bij de overgang naar stichting “Oog” teruggetrokken uit het project.
Op de achtergrond: architectenbureau Herzberger.
Het kunstwerk: in overleg van de architect komt er op het bovenplein van de Brede School Meerwijk een tapijt van mozaïektegels, dat zich uitstrekt als een kleurig bloementapijt of bollenveld.
De architect zorgt voor levering van de tegels. De tegels zijn 50 cm bij 50 cm, waarvan het middenvlak van 30 cm bij 30 cm beplakt zal worden met mozaïektegels.
Thema voor het mozaïek zal zijn “De Liefde”.
Werving:
Begin december 2005 zijn er 4500 flyers gedrukt in drie talen, Nederlands, Turks en Arabisch. 3700 flyers zijn huis-aan huis verspreid in Meerwijk. Verder verspreid via moedercentrum De Mallemolen, Marokkaanse organisatie “De Brug”, buurtbox Meerwijk-Noord, moskee aan het Spijkerboorpad en moedercentrum De Mallemolen.
Werving op school is gegaan via een aparte brief aan de kinderen. Toen daar geen reactie op kwam is Annemarie in de klassen gaan vertellen over het project. Dat leidde tot veel aanmeldingen, echter de ouders blijken moeilijk te bereiken, omdat er op school geen ontmoetingsmomenten waren met de ouders.
In moedercentrum De Mallemolen is er tijdens de taallessen van het Nova-college verteld over het mozaïekproject in een poging de vrouwen te enthousiasmeren.
Tijdens een bijeenkomst van de Alevitische vereniging EKD in het Schalkererf is er een toelichting gegeven over het project.
Begin januari zijn er persberichten verschenen in Haarlems Dagblad, De Haarlemmer en De Stadskrant.
Start project:
De Basiscursus:
In week 3 van dit jaar zijn we gestart met de basiscursussen om de techniek van het werken met tegels, tang, tegelsnijder, kleuren van tegels en voegen en wat dat doet met het werk, te leren. De cursus bestond uit 5 lessen.
1 cursus op maandagavond op school, bestaande uit volwassen wijkbewoners en één leerkracht van basisschool De Meer
2 cursussen op dinsdagmiddag in de school met leerlingen van beide basisscholen, twee ouders en een leerkracht.
1 cursus op donderdagmorgen in moedercentrum De Mallemolen alleen voor vrouwen.
Alle deelnemers van deze basiscursussen hebben aangegeven ook door te willen gaan met het project.
De tweede groep basiscursussen is week 10 gestart, dus deze week.
1 groep op maandagavond, twee groepen op dinsdagmiddag en 1 groep op woensdagmorgen (start volgende week) allemaal in de school. De deelnemers van de groep op woensdagmorgen zijn moeders die zijn benaderd op een koffie-ochtend op school.
Aan de cursussen voor volwassenen doen slechts enkele allochtone volwassenen mee. Aan de cursus voor de kinderen doen veel meer allochtonen mee, wat gezien de samenstelling van de scholen te verwachten was. Het stelt ons teleur dat het zo moeilijk is de ouders van de leerlingen te bereiken. Ons inziens komt dat omdat er op school nauwelijks contactmomenten zijn met ouders, waar wij dan ook aandacht voor het project hadden kunnen vragen.
De bustocht:
In de aanloop naar het ontwerpen van het mozaïek dat uiteindelijk op het schoolplein komt, gaan we zaterdag 25 maart met alle volwassen deelnemers van de basiscursussen een bustocht maken langs verschillende mozaïeken. 10 kinderen die een ontwerpwedstrijd winnen op school mogen ook mee.
Wij starten om 10.00 uur in de moskee aan het Spijkerboorpad om het mozaïek in de gebedsruimte te bekijken. Wij zoeken nog iemand die in een half uurtje iets kan vertellen over mozaïek in de Arabische cultuur. Na de koffie, in de moskee, gaan we naar de Bavinckschool in Haarlem-Noord en daarna naar de Amsterdamse Baarsjes om de bank op het Magalhaensplein bekijken. Na de lunch gaan we naar Delft, naar de Delfts Blauwfabriek “De Porceleijne Fles”. We krijgen een rondleiding door de fabriek en bekijken de winkel en expositieruimte. Op deze manier wordt er kennis gemaakt met mozaïek in vele vormen, uit vele culturen. Rond 17.00 uur zullen we weer in Schalkwijk terug zijn.
De Ontwerpfase:
In april volgen er voor alle deelnemers drie lessen in ontwerpen. Op wijkfestival “Swingend Schalkwijk” kunnen alle bewoners van Schalkwijk en andere bezoekers een ontwerp maken voor het mozaïek.
Kinderen gaan op school in de klassen ontwerpen maken en kinderen ontwerpen nu al om mee te mogen met de excursie.
De uitvoering van het kunstwerk:
Nadat de architect de tegels heeft aangeleverd, beginnen we dan na de meivakantie met het beplakken van de stoeptegels, naar ontwerp van de deelnemers, de kinderen en de wijkbewoners.
Omdat er gewerkt wordt met zeer harde dubbel gebakken vloertegels, zal er veel worden gewerkt met scherven van stukgeslagen tegels.
In september kunnen we nog verder gaan, met de echte volhouders, zodat er in december een tapijt van kleurige mozaïektegels op het schoolplein ligt.
Vervolg verslag Mozaiekproject Meerwijk-centrum tot en met 31 mei 2006.
De maanden april en mei stonden in het teken van het ontwerpen. In overleg met de architect en de deelnemers is gekozen voor het thema “De Liefde”, omdat dit zowel de architect als de deelnemers meer aansprak dan het thema: ”Voel je Rijk in Meerwijk”.
De ontwerpfase is ingeleid met een busexcursie om inspiratie op te doen en te zien wat er allemaal mogelijk is met mozaïek en hoe je culturele kenmerken kan ontdekken in de verschillende ontwerpen.
De bustocht vond plaats op zaterdag 25 maart, het programma was als volgt:
Bezoek aan moskee in Meerwijk: Oosterse motieven en kleurgebruik.
Bezoek aan mozaïek op Magelhaensplain in Amsterdam: ontdek de culturele achtergrond van de deelnemers: o.a. dezelfde Oosterse motieven als in de moskee, motieven uit Turkije en Europese motieven. Terugkerende abstracte patronen, tulpen en rozen, blauwtinten en warme Oosterse kleuren. Deelnemers ontdekken patronen uit land van afkomst en uit de net bezochte moskee.
Daarna naar het Art Centre in Delft. Lunch op mediterraanse schalen geserveerd, een spel van kleuren en mediterraanse motieven op keramiek. In het Art Centre was een tentoonstelling van aboriginal kunst ”Lots of Dots”, een schijnbare chaos van gekleurde puntjes vormden samen een geheel. Primitieve motieven blijken nog steeds aktueel.
Als laatste naar “De Porceleijne Fles” de Delfts Blauw fabriek. Nederlandse cultuur in kleurgebruik en motieven en veel voorbeelden van mozaïek, veel voorbeelden van Jugendstil, kortom een bron van inspiratie.
22 volwassenen en 8 kinderen van verschillende culturele achtergrond hebben deel genomen aan de bustocht. Veel van de deelnemers zouden vanwege hun sociaal-culturele achtergrond normaal gesproken niet naar een Art Centre gaan.
In de maandagavondgroep en de donderdagmorgengroep zitten wel wat artistiekelingen. Zij zijn een voorbeeld voor andere deelnemers. De resultaten van de hele groep worden positief beïnvloed door de verschillende samenstelling van de groepen, qua culturele en sociaal-economische achtergrond.
8 april tijdens Swingend Schalkwijk is er een “workshop ontwerpen” gegeven op de culturele markt in wijkcentrum De Ringvaart. Bezoekers konden vanaf 13.00 uur spontaan aanschuiven en uitbeelden wat zij bedachten bij het thema “De Liefde”. Van 13.00 uur tot 17.00 uur was er constant aanloop. Vooral door Schalkwijkse kinderen is er veel getekend. Veel volwassenen hadden grote moeite spontaan te gaan tekenen en het bleek wel, dat het goed is vooral de volwassenen hierop in de les te begeleiden en stimuleren.
Er zijn 4 groepen volwassen en twee groepen kinderen die ieder 3 ontwerplessen hebben gehad. De eerste les is aandacht besteed aan het uitbeelden van het thema “De Liefde”; teken of schilder waar jij veel van houdt. De tweede les is aandacht besteed aan Oosterse (Marokkaanse) motieven. Probeer een ontwerp te maken op Oosterse wijze. De derde les is de deelnemers gevraagd te werken met kleuren en vormen, waar je normaal juist niet mee zou werken omdat je er niet van houdt. Ontdek dat er toch hele mooie, verrassende resultaten ontstaan, omdat je eens afwijkt van gebaande wegen.
In totaal zijn er zo’n 150 ontwerpen gemaakt van 30 cm bij 30 cm, die gemaakt worden op tegels van 50 cm bij 50 cm, waarin in het centrum een uitsparing van 30 cm bij 30 cm en 9 mm diep is gemaakt. De uitgefreesde stoeptegels worden door de aannemer beschikbaar gesteld, wat neerkomt op een bijdrage ter waarde van
€ 2000,-
De aannemer levert de tegels in week 23 bij school af.
Woensdag 12 april heeft wethouder Mimi Rietdijk een bezoek gebracht aan het mozaïekproject in De Brede School. Zij is van het begin af aan erg enthousiast over het project en draagt het een warm hart toe. Haar bezoek wordt door de organisatie zeer gewaardeerd. Tenslotte doen we dit werk allemaal vrijwillig en dan is het fijn als er belangstelling is van bestuurlijke zijde van de gemeente Haarlem.
Het eindresultaat wordt een veld van mozaïektegels op het bovenplein van De Brede School van Meerwijk. Doordat elke tegel een grijze rand heeft van 10 cm breed, ontstaat toch een rustig geheel. Hoe we de tegels gaan neerleggen wordt nog een puzzel en wellicht zullen we daarvoor nog een ander kunstenaar consulteren om ons daarbij te assisteren.
Er is weinig gebruik gemaakt van de mogelijkheid van kinderopvang. Mochten er geen onverwachte extra kosten komen, dan zouden we dit geld graag gebruiken om een boekje te maken, waar bij van elke tegel (of een selectie) een foto wordt gemaakt met de bijbehorende motivatie van de maker, waarom juist dit ontwerp het thema “De Liefde”uitbeeldt .
Voortgang Mozaïekproject Meerwijk-centrum.
Uiteindelijk zijn de stoeptegels pas eind juli geleverd. Met als gevolg dat we de tegels voor de zomervakantie hebben opgeslagen in een container op het schoolplein van de tijdelijke lokatie van de beide basisscholen. Begin september zijn de ongeveer 50 kilo wegende stenen verdeeld over het handenarbeidlokaal op de verdieping van de school en Moedercentrum De Mallemolen. Een zeer zware klus, waarvoor we gelukkig mannen vonden die dat wilden doen voor een passende vergoeding i.v.v. een cadeaubon.
In de tweede schoolweek konden we dus eindelijk starten met het beplakken van de tegels die uiteindelijk het kunstwerk gaan vormen.
De planning is nu als volgt:
20 november zorgen wij dat de stenen op de bouwplaats worden aangeleverd, zodat de aannemer ze in het nieuwe schoolplein kan leggen.
6 december is de oplevering van de school gepland. Als de school geopend wordt, zal ook het kunstwerk onthuld worden.
Dit in overleg met de architect, de projectleider en de scholen. Zodra de datum en het programma bekend is, zullen alle partijen, dus ook de fondsen worden uitgenodigd voor de onthulling van het mozaïek.
foto's bustocht
foto's bezoek
Mimi Rietdijk
foto's
tegels
foto's
tegels op plein